Navlun Teklifinde Olması Gereken Kalemler: THC, Ordino, Demuraj ve Diğerleri

Navlun Teklifi Neden Sadece “Navlun Fiyatı” Değildir?

Bir müşteriye verilen navlun teklifinde yalnızca ocean freight veya temel taşıma bedelinin yazılması, toplam lojistik maliyetinin doğru şekilde görülmesini sağlamaz.

Özellikle denizyolu taşımacılığında taşıma bedeline ek olarak terminal elleçleme, dokümantasyon, liman, konteyner kullanım süresi ve çeşitli surcharge kalemleri ortaya çıkabilir.

Örneğin bir teklif:

Ocean Freight: 1.200 USD

şeklinde görünebilir.

Ancak bunun yanında THC, dokümantasyon, ISPS, BAF, CAF, varış lokal masrafları, ordino, demuraj veya detention gibi kalemlerin dahil olup olmadığı belirtilmemişse müşterinin gerçek maliyeti henüz belli değildir.

Nitekim taşıyıcıların Türkiye'deki güncel lokal ücret listelerinde THC, dokümantasyon ve varış terminal ücretleri ayrı kalemler halinde gösterilebiliyor. Örneğin OOCL'nin Türkiye lokal surcharge listesinde THC, DOC, terminal handling ve farklı operasyonel ücretler ayrı ayrı tanımlanıyor.

Bu nedenle profesyonel bir navlun teklifi, sadece fiyat vermek değil, fiyatın neyi kapsadığını ve neyi kapsamadığını açıkça göstermek anlamına gelir.

Navlun Teklifinde Olması Gereken Temel Kalemler

Her sevkiyatta bütün ücretler aynı şekilde uygulanmaz. Taşıma modu, rota, konteyner tipi, Incoterm, yükün özellikleri ve taşıyıcıya göre kalemler değişebilir.

Ancak özellikle denizyolu FCL/LCL tekliflerinde aşağıdaki başlıkların kontrol edilmesi gerekir.

1. Ocean Freight – Ana Navlun

Teklifin temel kalemi ocean freight, yani denizyolu taşıma bedelidir.

Bu ücret genellikle belirli bir:

• çıkış limanı,
• varış limanı,
• konteyner tipi,
• ekipman,
• servis,
• transit süre

üzerinden hesaplanır.

Örneğin:

İzmir / Aliağa → Rotterdam
1 x 40' HC
Ocean Freight: 1.250 USD

şeklinde bir fiyatlandırma yapılabilir.

Ancak burada kritik nokta şudur:

1.250 USD gerçekten toplam maliyet mi, yoksa yalnızca temel deniz navlunu mu?

Teklifin geri kalan kalemleri bu sorunun cevabını belirler.

2. THC – Terminal Handling Charge

THC (Terminal Handling Charge), konteynerin terminalde elleçlenmesiyle ilgili ücretlerden biridir.

Terminalde konteynerin elleçlenmesi, ekipman kullanımı ve ilgili terminal operasyonları bu maliyet yapısının içerisinde yer alabilir. THC'nin kapsamı ve uygulanma şekli terminale, taşıyıcıya ve taşımanın yönüne göre değişebilir.

Tekliflerde şu şekilde karşımıza çıkabilir:

• OTHC – Origin Terminal Handling Charge
• DTHC / THD – Destination Terminal Handling
• THC – genel terminal elleçleme kalemi

Bu nedenle yalnızca “THC dahil” demek yerine hangi tarafın ve hangi limanın THC'sinin dahil olduğunun belirtilmesi daha sağlıklıdır.

Örneğin:

Ocean Freight: Dahil
Origin THC: Dahil
Destination THC: Hariç

şeklinde bir açıklama, müşterinin teklifin kapsamını çok daha kolay anlamasını sağlar.

3. BAF – Yakıt Ek Ücreti

BAF (Bunker Adjustment Factor), deniz taşımacılığında gemi yakıt maliyetlerindeki değişimleri navlun fiyatına yansıtmak için kullanılan ek ücretlerden biridir.

Bazı hatlarda BAF ana navlunun içerisinde gösterilebilirken bazı tekliflerde ayrı bir surcharge olarak yer alabilir.

Bu nedenle satış temsilcisinin:

“BAF dahil mi, hariç mi?”

sorusunu teklif hazırlarken kontrol etmesi gerekir.

4. CAF – Kur Farkı / Currency Adjustment Factor

CAF (Currency Adjustment Factor), navlun fiyatlandırmasında kullanılan para birimindeki kur değişikliklerini dengelemek amacıyla uygulanabilen bir ek ücrettir.

Her hatta veya her teklifte CAF bulunmaz.

Bu nedenle teklif sisteminde uygulanıyor / uygulanmıyor / fiyata dahil gibi net bir yapı bulunması, satış ekibinin farklı teklifleri karşılaştırmasını kolaylaştırır.

5. Dokümantasyon ve Konşimento Ücretleri

Navlun teklifinde yalnızca fiziksel taşıma değil, taşımanın belge süreçleriyle ilişkili ücretler de dikkate alınmalıdır.

Bunlar arasında:

• B/L / konşimento ücreti
• dokümantasyon ücreti
• manifest işlemleri
• release işlemleri
• amendment gibi belge değişiklik ücretleri

bulunabilir.

Örneğin OOCL'nin Türkiye lokal ücret listesinde Outbound Documentation Fee (DOC) ve ithalat tarafında Inbound Documentation Fee (DCF) ayrı ücret kalemleri olarak yer alıyor.

Bu nedenle müşteriye:

“Dokümantasyon dahil.”

demek yerine hangi doküman ücretinin dahil olduğunu belirtmek daha doğru bir teklif standardıdır.

6. Ordino

Ordino, özellikle ithalat operasyonlarında sık karşılaşılan teslim sürecine ilişkin bir terimdir.

Uygulamada taşıyıcı veya acentenin yükün kime teslim edileceğini gösteren teslim emri süreciyle ilişkilendirilir.

Ancak burada önemli bir ayrım vardır: ordino işleminin kendisi ile ordino adı altında ücret alınması aynı şey değildir. Türkiye'de ordino ücretinin hukuki niteliği konusunda tartışmalar bulunmaktadır. Bu nedenle şirketlerin güncel mevzuat, taşıyıcı uygulaması ve profesyonel danışmanlık çerçevesinde değerlendirme yapması gerekir.

Teklif açısından önemli olan ise operasyonel olarak şu sorunun cevaplanmasıdır:

Varışta ortaya çıkabilecek teslim/release ve acente masrafları kimin sorumluluğunda?

Bu bilgi müşteriye önceden aktarılmalıdır.

7. ISPS ve Liman Güvenlik Ücretleri

Bazı taşımalarda liman ve gemi güvenliğiyle ilişkili ISPS gibi ücretler ayrıca gösterilebilir.

Bu tür surcharge kalemleri rota, taşıyıcı, liman ve ticaret hattına göre değişebilir.

Dolayısıyla navlun teklifinde:

ISPS: Dahil / Hariç

şeklinde açık bir ifade kullanılması, sonradan ortaya çıkabilecek maliyet tartışmalarını azaltır.

8. Demuraj

Navlun teklifindeki en kritik kalemlerden biri demurajdır.

Demuraj, konteynerin taşıyıcının tanıdığı free time süresinin ötesinde terminalde tutulması durumunda ortaya çıkabilen maliyettir.

Örneğin müşterinin konteyneri gümrük işlemleri nedeniyle zamanında çekilemezse, ücretsiz süre aşıldığında demuraj uygulanabilir.

Maersk'in Demurrage & Detention açıklaması

Maersk de demurrage ve detention ücretlerinin üzerinde anlaşılmış serbest sürenin aşılması durumunda uygulandığını belirtiyor.

Bu yüzden iyi bir navlun teklifinde yalnızca:

Demuraj: Hariç

yazmak yeterli değildir.

Mümkünse free time süresi de belirtilmelidir.

Örneğin:

Import Free Time: 7 gün
Demurrage: Free time sonrası geçerli taşıyıcı tarifesine göre

Bu bilgi, müşterinin gerçek operasyon maliyetini öngörmesine yardımcı olur.

9. Detention

Detention, konteynerin limandan çıktıktan sonra taşıyıcıya zamanında iade edilmemesiyle ilişkilendirilen bir maliyettir.

Basitçe:

Demurrage → konteyner terminalde beklerken
Detention → konteyner terminal dışındayken geç iade edildiğinde

şeklinde düşünülebilir.

Ancak taşıyıcıların uygulamaları ve free time yapıları değişebileceğinden teklif üzerinde ilgili taşıyıcının koşulları esas alınmalıdır.

Maersk de demurrage ve detention ücretlerinin ülkeye ve ilgili lokal koşullara göre hesaplandığını belirtiyor.

Özellikle ithalat operasyonlarında müşteriye:

• kaç gün free time verildiği,
• demurrage ne zaman başlayacağı,
• detention süresinin nasıl hesaplandığı

anlatılmalıdır.

10. Storage / Ardiye

Konteynerin terminalde veya ilgili depolama alanında belirli bir sürenin üzerinde tutulması durumunda storage / ardiye maliyeti ortaya çıkabilir.

Bu kalem demurajla karıştırılmamalıdır.

Çünkü aynı sevkiyatta farklı kurumların farklı hizmetleri için ayrı maliyetler oluşabilir.

Örneğin terminal tarifelerinde THC'nin yanı sıra import storage gibi günlük ücretlerin de ayrı olarak gösterildiği görülüyor. DP World Evyap Körfez'in 2026 terminal tarifesinde farklı gün aralıkları için import storage ücretleri ayrı kalemler halinde yer alıyor.

Bu nedenle teklif hazırlanırken:

Storage / Ardiye: Dahil mi?
Hangi süreye kadar?
Sonrasında hangi tarife uygulanıyor?

soruları kontrol edilmelidir.

11. CFS ve LCL Masrafları

FCL ile LCL aynı maliyet yapısına sahip değildir.

LCL taşımada yük bir konteyneri tamamen doldurmak yerine konsolidasyon sistemine dahil edildiği için CFS (Container Freight Station) gibi ek operasyonel kalemler ortaya çıkabilir.

Bunlar arasında:

• CFS handling,
• yükleme,
• boşaltma,
• konsolidasyon,
• dekonsolidasyon,
• elleçleme

gibi masraflar bulunabilir.

Bu nedenle LCL teklifinde yalnızca:

Ocean Freight: XX USD/CBM

yazmak müşterinin toplam maliyetini göstermeyebilir.

Teklifin devamında CFS ve lokal masrafların da açıkça belirtilmesi gerekir.

12. VGM Ücreti

Denizyolu konteyner taşımalarında Verified Gross Mass (VGM) süreçleriyle ilişkili hizmet veya işlem ücretleri de bazı tekliflerde ayrı bir kalem olarak görülebilir.

Özellikle teklif hazırlarken şu ayrım yapılmalıdır:

VGM: Dahil
VGM: Hariç
VGM: Müşteri tarafından sağlanacak

Böylece operasyon aşamasında kimin hangi işlemi yapacağı daha net hale gelir.

13. PSS, GRI ve Diğer Surcharge'lar

Navlun piyasasında dönemsel veya ticaret hattına özel farklı surcharge'lar uygulanabilir.

Örneğin:

PSS – Peak Season Surcharge
Yoğun sezonlarda uygulanabilen ek ücret.

GRI – General Rate Increase
Genel navlun artışını ifade eden bir fiyat güncellemesi.

CAF
Kur değişiklikleriyle ilişkili adjustment.

BAF
Yakıt maliyetleriyle ilişkili adjustment.

Bunların hepsinin her sevkiyatta uygulanacağını düşünmemek gerekir. Önemli olan, ilgili taşıma için geçerli olan surcharge'ların teklif üzerinde açıkça belirtilmesidir.

Navlun Teklifinde “Dahil / Hariç” Ayrımı Neden Önemli?

Bir navlun teklifinin en önemli bölümlerinden biri aslında fiyatın kendisi değil, fiyat kapsamıdır.

Örneğin iki forwarder düşünelim.

Forwarder A

Ocean Freight: 1.100 USD

Forwarder B

Ocean Freight: 1.250 USD
OTHC: Dahil
DOC: Dahil
ISPS: Dahil

İlk bakışta A daha ucuz görünür.

Ancak A'nın THC, dokümantasyon ve diğer lokal masrafları hariç olabilir.

Bu nedenle müşteriye yalnızca en düşük navlun fiyatını göstermek yerine mümkün olduğunca karşılaştırılabilir toplam maliyet sunmak gerekir.

Güncel taşıyıcı tarifeleri de aynı noktayı gösteriyor: lokal ücretler taşıyıcıya, limana, yük tipine ve taşımanın yönüne göre farklılaşabiliyor. Örneğin OOCL'nin Türkiye tarifesinde İzmir, Mersin ve diğer limanlar için farklı THC ve varış terminal ücretleri bulunuyor.

Navlun Teklifi Nasıl Daha Profesyonel Hazırlanır?

İyi bir forwarder satış ekibi için teklif şu bilgileri mümkün olduğunca tek yerde göstermelidir:

Taşıma bilgileri

• Çıkış noktası
• Varış noktası
• Taşıma modu
• FCL / LCL
• Konteyner tipi
• Yük cinsi
• Ağırlık
• Hacim

Fiyat bilgileri

• Ocean Freight
• THC
• BAF
• CAF
• ISPS
• DOC
• CFS
• VGM
• Diğer surcharge'lar

Operasyon bilgileri

• Transit time
• Free time
• Demurrage koşulları
• Detention koşulları
• ETD / ETA
• Teklif geçerlilik tarihi

Kapsam bilgileri

• Dahil olan hizmetler
• Hariç olan hizmetler
• Çıkış lokal masrafları
• Varış lokal masrafları
• Gümrük hizmetleri
• İç nakliye
• Sigorta

Bu yapı sayesinde müşteri teklifin yalnızca kaç dolar olduğunu değil, o fiyat karşılığında ne aldığını anlayabilir.

Teklif Yönetiminde En Büyük Sorun: Kalemlerin Dağınık Olması

Forwarder satış ekiplerinde navlun teklifleri çoğu zaman farklı yerlerde tutulabiliyor.

Bir teklif:

• Excel'de,
• başka bir teklif e-postada,
• taşıyıcı fiyatı WhatsApp'ta,
• lokal masraf bilgisi başka bir dosyada,
• müşterinin geçmiş fiyatı ise satış temsilcisinin bilgisayarında

olabiliyor.

Bu durum yalnızca zaman kaybettirmiyor. Aynı müşteriye farklı zamanlarda verilen tekliflerin karşılaştırılmasını da zorlaştırıyor.

Quotarix, freight forwarder ve lojistik firmalarının teklif ve müşteri süreçlerini tek bir sistem üzerinden yönetmesine odaklanan bir CRM ve teklif yönetimi platformudur.

Özellikle teklif hazırlama sürecinde müşterinin geçmiş tekliflerine, müşteri bilgilerine ve satış sürecine birlikte erişebilmek, satış ekibinin daha kontrollü çalışmasına yardımcı olabilir.

Navlun Teklifinde Son Kontrol Listesi

Bir teklifi müşteriye göndermeden önce şu sorular kontrol edilmelidir:

☑ Ocean Freight yazıldı mı?

☑ THC dahil mi, hariç mi belli mi?

☑ Origin ve destination masrafları ayrıldı mı?

☑ DOC / B/L masrafı belirtildi mi?

☑ BAF / CAF gibi surcharge'lar kontrol edildi mi?

☑ ISPS gibi lokal ücretler kontrol edildi mi?

☑ Ordino / release tarafındaki masraflar net mi?

☑ Demurrage koşulları belli mi?

☑ Detention koşulları belli mi?

☑ Free time yazıyor mu?

☑ Storage / ardiye ihtimali belirtildi mi?

☑ LCL ise CFS masrafları kontrol edildi mi?

☑ Transit time belirtildi mi?

☑ Teklif geçerlilik tarihi yazıldı mı?

☑ Dahil / hariç kalemler açık mı?

Bu kontrol listesinin amacı her teklifi gereksiz yere uzatmak değil; müşterinin sonradan karşılaşabileceği maliyet sürprizlerini azaltmaktır.

Sonuç: İyi Navlun Teklifi Sadece Fiyat Vermez

Profesyonel bir navlun teklifi:

Navlun + lokal masraflar + surcharge'lar + operasyon koşulları + free time + dahil/hariç hizmetler

bütününü anlaşılır şekilde ortaya koymalıdır.

THC, ordino, demuraj, detention, dokümantasyon, BAF, CAF, ISPS ve storage gibi kalemlerin her sevkiyatta aynı şekilde uygulanmadığını özellikle unutmamak gerekir. Güncel taşıyıcı tarifeleri de ücretlerin rota, liman, ekipman, yük tipi ve taşıyıcıya göre değişebildiğini gösteriyor.

Bu nedenle forwarder satış temsilcisi için en doğru yaklaşım, “en ucuz navlun” vermek değil, müşteriye kapsamı ve koşulları net bir teklif sunmaktır.

Tekliflerin sistematik şekilde hazırlanması ve geçmiş tekliflerle birlikte takip edilmesi ise satış ekibinin hızını ve kontrolünü artırır. Quotarix – Freight Forwarder'lar İçin CRM ve Teklif Yönetimi

Sık Sorulan Sorular

THC nedir?

THC, Terminal Handling Charge anlamına gelir ve konteynerin terminalde elleçlenmesiyle ilişkili terminal hizmet maliyetlerini ifade eder. Origin ve destination tarafında farklı şekilde uygulanabilir.

Ordino nedir?

Ordino, ithalat operasyonunda yükün teslim süreciyle bağlantılı olarak kullanılan teslim emri kavramıdır. Ordino işlemi ile bu işlem karşılığında ücret alınması ayrı konulardır; Türkiye'de ordino ücretinin hukuki niteliği konusunda tartışmalar bulunmaktadır.

Demuraj nedir?

Demuraj, konteynerin tanınan ücretsiz sürenin ötesinde terminalde tutulmasıyla bağlantılı olarak ortaya çıkan ücrettir.

Detention nedir?

Detention, konteynerin terminal dışındaki kullanımının ilgili ücretsiz süreyi aşması ve taşıyıcıya geç iade edilmesi durumunda uygulanabilen ücrettir.

THC navluna dahil midir?

Her zaman değil. THC'nin dahil olup olmadığı taşıyıcıya, rotaya, teklif yapısına ve anlaşmanın koşullarına göre değişebilir. Bu nedenle teklif üzerinde açıkça “THC dahil / hariç” şeklinde belirtilmelidir.

Navlun teklifinde demuraj yazılmalı mı?

Evet. En azından free time ve sonrasında uygulanacak koşulların belirtilmesi müşterinin olası ek maliyetleri anlaması açısından önemlidir. Taşıyıcıların demurrage/detention tarifeleri ayrıca kontrol edilmelidir.

Navlun teklifinde “all-in” ne demektir?

“All-in” ifadesi, teklifin belirli ek maliyetleri temel fiyata dahil ettiğini anlatmak için kullanılır. Ancak all-in ifadesinin kapsamı otomatik olarak bütün masrafların dahil olduğu anlamına gelmez. Teklifte hangi kalemlerin dahil olduğunun ayrıca yazılması gerekir.